բոց

Վիքիբառարան-ից

Հայերեն

Megaphone.svg Արտասանություն

ՄՀԱ: [bots]

Ստուգաբանություն[խմբագրել]

Բնիկ հնդեվրոպական՝ * bhok-so-՝ * bhok- «բոցավառվել, վառել, այրել» արմատից. հմմտ. լատիներեն focus «օջախ, կրակարան, տաքություն, կրակ, բոց» (հայ-իտալյան զուգաբանություն):

Գոյական

  1. Ռոդոսթո` այրվող նյութից բարձրացող հրեղեն գոյացություն
  2. ուժեղ ջերմ, հիվանդի ջերմություն ◆ Բոցերու մեջ է, բոցերը վերնան կոր։ (Կարապետ Գաբիկյան)
  3. որոշ նյութերի այրումից առաջացով լուսավոր գազ կամ շոգի
  4. (փխբ․) ճառագայթ կամ լուսավոր ցոլ
  5. սաստիկ կիրք, հույզ, զգացում
  6. (փխբ․) մոլեգնություն, թոհուբոհ
Հոմանիշներ[խմբագրել]
  1. կրակ, հուր
  2. հրայրք (սրտի)
  3. կիրք
Արտահայտություններ[խմբագրել]
  1. (հզվդ․) բոց առնել ― սկզիբ առնել, գոյանալ
  2. բոց անել - բոց առաջացնել
  3. բոց գցել, բոց տալ - թեթև կերպով վառել ◆ Թունդրին մի բոց տվուց, էլած հացը թխեց։ (Ձեռագիր)
  4. բոց սպիտակ - բոլորովին սպիտակ, ճեփ-ճերմակ ◆ Մին էլ տեսնեմ, մի սպիտակամորուք հալիվոր․․․ մազերը բոց սպիտակ, որ մարդի աչքեր էին ծակում, դուռը բաց արուց։ (Պերճ Պռոշյան)
  5. բոց ու կրակ -
    1. կրակոտ, եռանդուն
    2. սաստիկ չար (երեխայի մասին) ◆ Իմ Արմեն թոռը հո երեխա չի, բոց ու կրակ ա։
  6. Արաբկիր` բոցը երկինք ելնել - մեծ դժբախտություն լինել, նյութապես՝ տնտեսապես քայքայվել
  7. Ղազախ` բոցը կալել - կրակը բռնկել

Ածական

  • բոցեղեն, բոցնի նման, շիկագույն, շառագույն
  • ջերմ, տաք (փխբ․)
  • այրող, տոչորող

Աղբյուրներ[խմբագրել]