Jump to content

արձան

Վիքիբառարան-ից

Հայերեն


Վարդան Մամիկոնյանի արձանը Երևանում

Դասական ուղղագրութեամբ՝ արձան


վանկեր՝ ար•ձան 

Ստուգաբանություն

[խմբագրել]
  • Ծագումն անհայտ է, հնարավոր է իրանական ծագում, սակայն համապատասխան ձև չի հաստատված։
  • լատ. statua

Գոյական

  1. մարդու կամ կենդանու եռաչափ քանդակ ◆ Փայլեց ձվաձև ապակե ծածկոցը և նրա տակ հրավառվեց գեղեցիկ մի կնոջ արձան:
  2. գերերեզմանի վրա կանգնեցվող կոթող, մահարձան ◆ Լուսնկայի աղոտ լույսով այդ լուռ, անբարբառ արձանները նկարվում էին որպես մի-մի հսկաներ, որոնք, հետզհետե աճելով և ընկղմվելով գիշերային խավարի մեջ (Րաֆֆի)
  3. տե՛ս հուշարձան ◆ Սուրենն ու Գրիգորը մի հին քանդված վանք կամ մի արձան տեսնելիս խոսացին դարերից ու հայոց պատմությունից Հովհաննես Թումանյան
  4. անշարժ՝ անգործ՝ շվարած վիճակում կանգնած մարդ (փխբ․) ◆ Նայեց յուրաքանչյուրի վրա, հետո գնաց, անշարժ արձանի նման կանգնեց գետեզերքի մոտ։ (Րաֆֆի)
  5. (ճրտրպ․) (շին․) քանդակի տեսակ. քարից, մետաղից, կավից, գիպսից, մոմից կերտված մարդու կամ կենդանու պատկեր որն ունի լրիվ եռաչափ ծավալ և բնականին մոտ կամ գերազանցող մեծություն /բնականից զգալիորեն փոքր` արձանիկ/

Հոմանիշներ

[խմբագրել]
  1. անդրի՝ քանդակ
  2. մահարձան, մահանդրի, շիրմարձան
  3. հուշարձան, կոթող, հուշակոթող
  4. կիսանդրի, կիսարձան, կիսաքանդակ
  5. տե՛ս հիշատակարան

Արտահայտություններ

[խմբագրել]
  1. արձան կանգնեցնել
    1. հուշարձան կանգնեցնել
    2. հիշատակ անուն թողնել
  2. արձան կտրել - անշարժանալ, քարանալ, արձանանալ ◆ Ու մնաց, արձան կտրեց՝ տեղնուտեղը քարացավ Մեռելի Ենոքը տեսած տեսարանից։ Եղիշե Չարենց

Աղբյուրներ

[խմբագրել]
Վիքիպեդիայում հոդված կա հետևյալ թեմայով՝ Արձան:
  • Ս․ Գասարջյան, Ճարտարապետական և շինարարական տերմինների ռուս-հայերեն և հայ-ռուսերեն բացատրական բառարան, Երևան, 2007 — 572 էջ։