դար

Վիքիբառարան-ից

 Flag of Armenia.svg Հայերեն[խմբագրել]

Megaphone.svg Արտասանություն

ՄՀԱ: [dar]

Վանկեր՝ դար 

դար1[խմբագրել]

Ստուգաբանություն[խմբագրել]

Փոխառություն սեմական աղբյուրից՝ արամեերեն dārā (ասորերեն dār), այլև ակկադերեն daru(m) «տևողություն, հավիտենություն»:

Գոյական

  • հարյուր տարի, հարյուրամյակ ◆ Տասնուիններորդ դարը, սիրելի՛ս, խաբեության դար է: (Շիրվանզադե)
  • որևէ բանով բնորոշվող ժամանակաշրջան, դարաշրջան ◆ Եվ ոչ մի ժանիք ինձ չի բաժանի լենինյան դարից: (Նաիրի Զարյան)
  • մարդու ապրած ժամանակաշրջանը, նրա ժամանակակից կյանքը ◆ Հին քարե դար: ◆ Նոր քարե դար: ◆ Բրոնզե դար: ◆ Երկաթե դար: ◆ Հեռվից դիտողը կկարծեր, թե քարե դարի մարդիկ են հավաքվել խարույկի շուրջը: (Ակսել Բակունց)
  • կյանք, ապրելու ժամանակամիջոց, տևողություն ◆ Արարատի ծեր կատարին դար է եկել վայրկյանի պես ու անցել: (Ավետիք Իսահակյան)
  • մեկի, մի բանի գործունեություն, հզորության, իշխանության, ծաղկման և այլն շրջանը (փխբ․) ◆ Թե ուզում ես երդդ լսեն՝ ժամանակիդ շունչը դարձիր - կապվիր նյարդով յուրաքանչյուր քո օրերին ու քո դարին: ԵԶ ◆ Էս դարում Մըսըր անհաղթ ու հըզոր Մըսրա-Մելիքն էր նըստած թագավոր: (Հովհաննես Թումանյան)
  • շատ երկար ժամանակաշրջան, հարյուրամյակների, հազարամյակների տևողություն
  • զույգ
Հոմանիշներ[խմբագրել]
  1. հարյուրամյակ
  2. դարաշրջան
  3. դարիվայր, դարիվեր, վերելք, զառիվայր, , գահավանդ, վայրէջք
  4. բարձրավանդակ, լեռնալանջ
  5. մայթ, լրիկ
  6. աղետ
Արտահայտություններ[խմբագրել]
  • իր դարն ապրել, անցկացնել ― 1․ կյանքն ավարտել, մեռնել։ 2. զորությունը, իշխանությունը և այլն կորցնել։ 3. հնանալ, գործածությունից դուրս գալ
  • դար ու դադար ― հանգստություն, խաղաղություն

Ածական

  • զույգ (թիվ) (հնց․)
Հոմանիշներ[խմբագրել]
  • զույգ

դար2[խմբագրել]

Ստուգաբանություն[խմբագրել]

Թերևս բնիկ հնդեվրոպական՝ *dhər-՝ *dher- «ցատկել, ոստնել» արմատից՝ իմաստի յուրահատուկ զարգացմամբ, ինչպես հունարեն θρωσμος՝ «բարձունք, դար»: Թեև կա դարավանդ, որ խոսում է ամբողջ կազմության հնարավոր իրանական ծագման մասին (հմմտ. band), բայց սա կարող է լինել բարձրավանդակ տիպի կազմություն:

Գոյական

  1. զառիվայր բարձրություն ◆ Սար ու ձոր, դար ու դաշտ պատած էին անթափանցիկ մառախուղով: (Րաֆֆի)

Հոմանիշներ[խմբագրել]

Արտահայտություններ[խմբագրել]