Jump to content

զսպել

Վիքիբառարան-ից

Հայերեն

Դասական ուղղագրութեամբ՝ վանկեր՝ զ(ը)ս•պել 

Ստուգաբանություն

[խմբագրել]

Բայ

  1. զուսպ վիճակում պահել, որևէ բան անելը արգելել, ընկճել, ճնշման, ուժի միջոցով զուսպ վիճակում պահել  Զենքի ուժով ցարիզմը զսպեց ամբստամբության հորձանքը։  Ուսուցիչը զսպեց իրեն՝ (Աբովյանին), երբ ինքը մի գյուղացու ուզում էր սառցապատ ճանապարհից գցել։ Եղիշե Չարենց  Բայց որքան շատ էին զսպում նրան ու հսկում վրան, նա այնքան ավելի էր ցանկանում վազել, ընկնել անտառները, ձորերը, բան տեսնել, բան շինել։ (Ղազարոս Աղայան)
  2. հուզմունքը, զգացմունքները` լացը` ուրախությունը` զայրույթը` իր մեջ խեղդել, պահել, զսպել  Երիտասարդները լուռ իրար նայեցին, հազիվ զսպելով ծիծաղելը։ Դերենիկ Դեմիրճյան  Բայց չեմ կարողանում լացս զսպել: (Շիրվանզադե)
  3. լռեցնել
  4. կարգի ենթարկել  Զսպի՛ր անառակ որդուդ։
  5. այնպես անել, որ թշնամական գործողությունները չսկսվեն, թույլ չտալ գլուխ բարձրացնել  Վճռական օրը անսպասելի հանդես գանք և կզսպենք մեր թշնամիներին։ Դերենիկ Դեմիրճյան
  6. վայրենությունը, կատաղությունը մեղմացնել, մոլեգնությունը մեղմել  խելագարին հազիվ զսպեցին:
  7. (փխբ․) գազանների կատաղությունը մեղմել, իրեն հնազանդեցնել
  8. հլու դարձնել, հնազանդեցնել, սանձահարել, կաշկանդել  (Արեգը) ձգեց իսկույն ոսկի սանձը… զսպեց անզուսպ էն հզորին։ Հովհաննես Թումանյան  Լևոնը ձին զսպելուց հետո կանգնեցրել էր Հասմիկենց տան մոտ։ (Նաիրի Զարյան)
  9. (հնց․) սեղմել, հնշել
Հոմանիշներ
[խմբագրել]
Արտահայտություններ
[խմբագրել]
  1. իրեն զսպել - իրեն տիրապետել, հավասարակշռությունը չկորցնել  Նա զսպեց իրեն, նստեց պարապելու, բայց չկարողացավ: (Շիրվանզադե)
  2. ինքզինքը զսպել - (արևմտհ․) տե՛ս իրեն զսպել  (Աննիկը) կրցավ ինքնզինքը զսպել: (Գրիգոր Զոհրապ)

Աղբյուրներ

[խմբագրել]