իմաստություն

Վիքիբառարան-ից

 Flag of Armenia.svg Հայերեն[խմբագրել]

Դասական ուղղագրութեամբ՝ իմաստութիւն

Վանկեր՝ ի•մաս•տու•թյուն 

Ստուգաբանություն[խմբագրել]

Գոյական

  1. իմաստուն լինելը, իմաստունի գիտությունը ◆ Ինքն էլ իր հերթին անում էր մի պատմություն նրա իմաստությունից և հնարագիտությունից: (Ակսել Բակունց) ◆ Այդ մարդիկ լավ ճանաչում են նրան, գիտեն թե որքան է հպարտացել իր խելքով, իր իմաստությամբ: (Շիրվանզադե)
  2. կյանքի ՝երևույթների՝ դեպքերի և այլնի խոր իմացություն՝ բարձր ճանաչողություն, բարձրագույն գիտություն ◆ Բոլորը մկրտվում են միևնույն համալսարանական տաճարի մեջ գիտության, իմաստության լույսով: (Րաֆֆի) ◆ Իմաստության անմահ լույսով ճաճանչված՝ հրճվում էր անհաղթ հոգին Սոկրատի: (Ավետիք Իսահակյան)
  3. հանճարեղ՝ իմաստալից խոսք՝ միտք՝ առած՝ գրվածք ◆ Ով իմ որդիք, իմ հեգ որդիք, ականջ դրեք իմաստության: (Հովհաննես Թումանյան) ◆ Չիք չարիք առանց բարյաց,- ասում է իմաստությունը: (Եղիշե Չարենց) ◆ Պատահական չէ, որ ժողովրդի իմաստությունն ասում է... (Մամուլ)
  4. գիտություն ◆ Նա ամենայն ջանք գործ դրեց հիմնել... իմաստության մի տաճար, մի հոյակապ ճեմարան: (Րաֆֆի)
  5. իրերը՝ երևույթները լավ ըմբռնելու ճանաչողություն՝ կարողություն ◆ Աշխարհը քանի առաջ է գնում, այնքան մեծ խելք ու իմաստություն է ստանում: (Տեր-Հովհաննես)
  6. (հնց․) փիլիսոփայություն, իմաստասիրություն ◆ (Հունաստանը) տվեց Ակրոպոլիս, գիտություն, իմաստություն, գրականություն: (Դերենիկ Դեմիրճյան)
  7. ճշմարտություն, դրույթ ◆ Կոդակը լավ է ըմբռնել այն իմաստությունը, որ հաճախ ամենամեծ խորամանկությունը անկեղծությունն է: (Դերենիկ Դեմիրճյան)
  8. խելք, խոհեմություն ◆ Թող սրբությունն ու խիղճը իմաստություն տան մեզ: (Դերենիկ Դեմիրճյան) ◆ Սիրտը միշտ իմաստություն չգիտեր: (Արփիար Արփիարյան)
  9. իմաստ, նշանակություն, նպատակ ◆ Բայց որքան հաջող կվարի նա այդ կռիվը և ո՞րն է դրա գերագույն իմաստությունը: (Դերենիկ Դեմիրճյան)
  10. իրադրությունը հասկանալը, խորամանկություն, հնարամտություն ◆ Լուռ էր մնում կանացի իմաստության ու երկյուղի ազդեցության տակ: (Նաիրի Զարյան)
  11. փորձառություն
  12. խոր իմացականություն, հանճար

Հոմանիշներ[խմբագրել]

  1. խելք, հանճար (փխբ․), ողջամտություն, ողջախոհություն, վսեմախոհություն (հնց․)

Արտահայտություններ[խմբագրել]

  1. իմաստության քար - երևակայական քար՝ միջոց, որով ալքիմիկոսները հույս ունեին հասարակ մետաղները ազնիվ մետաղների վերածել
  2. իմաստության ատամներ - ծնոտի երկու ծայրերի վերին ու ստորին սեղանատամները, որոնք ամենից ուշ են բուսնում
  3. իմաստության տոպրակ (ծաղր․) - հիմար, անխելք, խելքի տոպրակ