ծով

Վիքիբառարան-ից
Jump to navigation Jump to search

Հայերեն

«ծով» ժեստը հայերեն ժեստերի լեզվով
Waves lajolla.jpg

Դասական ուղղագրութեամբ՝ ծով

Boelge stor.jpg

վանկեր՝ ծով 

Ստուգաբանություն[խմբագրել]

Թերևս բնիկ հնդեվրոպական *g՛ob- «ծով» արմատից, հմմտ. հին իռլանդերեն go, հին իսլանդերեն kaf «ծով»:

Գոյական

  1. օվկիանոսի մաս, առավել կամ պակաս չափով ցամաքով շրջապատված դառնաղի ջրով ջրային մեծ տարածություն
  2. (երկրբ․) օվկիանոսի մաս, որից շատ կամ քիչ մեկուսացված է ցամաքով կամ ստորջրյա ռելիեֆի բարձրացումներով, օվկիանոսի բաց մասից տարբերվում է գլխավորապես սեփական ջրաբանական և կլիմայական ռեժիմով
  3. մեծ լիճ ◆ Կասպից ծով, Վանա ծով
  4. արհեստական մեծ ջրավազան ◆ Երևանյան ծով
  5. ընդհանրապես՝ ջրային տարածություն երկրագնդի վրա՝ ի հակադրություն ցամաքի ◆ Քանի կան մարդիկ, կա ցամաք ու ծով: (Ավետիք Իսահակյան)
  6. (փխբ․) առատորեն թափված արյուն՝ արտասուք՝ քրտինք և այլն ◆ Երկիրը ծով էր արյան ու կարիքի: Եղիշե Չարենց
  7. (փխբ․) որևէ բանի չափազանց մեծ քանակություն ◆ Նույնիսկ փորձված ժուռնալիստը հեշտությամբ գլուխ չի հանի թղթերի այդ ծովում: (Կ. Ռյուկման)
  8. (փխբ․) որևէ բանի շերտով՝ ծածկույթով համատարած պատված ընդարձակ տարածություն ◆ Ավազի՝ կանաչի՝ մրգաստանների ծով
  9. (փխբ․) անսահմանափակություն, անսպառություն, որևէ բան անսահմանափակ՝ անսպառ կերպով լինելը՝ ունենալը ◆ Սայաթ-Նովա - խելքի ծովա
  10. (փխբ․) խորք, էություն ◆ Սիրուդ հողմը սրտիս ծովն է հուզել: Գուրգեն Մահարի
  11. (փխբ․) լայնարձակ ասպարեզ, որևէ բանի ոլորտ՝ միջավայր ◆ կյանքի ծով, նենգությունների ու խարդավանքների ծով
  12. ածականական գործածությամբ՝ ծովի պես կապույտ, խոր ու հմայիչ ◆ Ծով աչեր
  13. առատ, հարուստ, ճոխ, փարթամ ◆ Ծով մազեր
  14. անսահման, շատ, մեծ, անսպառ ◆ Ծով կարոտ՝ վիշտ՝ տառապանք ◆ Զրկանք կրել հոգս են տարել այս ձեռքերը ծով լռությամբ, համբերոթյամբ: Պարույր Սևակ
  15. շատ, անթիվ, անհամար ◆ Մի բուռ ազգ մի ծով բազմանա: Հովհաննես Շիրազ
  16. ուժգին, հզոր ◆ Ես քո ծովն եմ սուզվել, Բիլ ծովում ծով ձայնիդ Գուրգեն Մահարի
  17. (դիվ․) իրավաբանական առումով ծովային տարածքների ռեժիմը միատեսակ չէ: Բայց ծովերի, փակ ծովերի, նեղուցների, ծովածոցերի և այլ ջրային տարածքների ռեժիմը տարբեր է

Հոմանիշներ[խմբագրել]

  1. ծովակ

Արտահայտություններ[խմբագրել]

  1. ծովի աստղ - փշամորթների տիպին պատկանող ծովային անողնաշար կենդանի
  2. ծով կապել
    1. ջուրը մի տեղ հավաքելով լճացնել
    2. հավաքել, խռնվել, ամբոխվել
    3. տակը շատ թռջել
  3. ծով կտրել - նույնն է՝ ծովանալ
  4. ծով հրդեհել - անիրագործելի բանի ձեռնարկել, հիմարական սխրանքների դիմել
  5. ծով(ը) բացվել - առագաստանավով ծով դուրս գալ, առագաստները պարզած ծով դուրս գալ
  6. ծովի (ծովային) գայլ - հին փորձված նավաստի
  7. ծովեր կպցնող
    1. ստախոս, առասպելական ստեր ասող
    2. անիրագործելի սըխրաքների մասին երազող՝ խոսող
  8. ծովերի ազատություն - միջազգային իրավունքով սահմանված սկզբունք, որի համաձայն բաց ծովից օգտվելը չի կարող սահմանափակել որևէ պետության կողմից
  9. ծովի պես - շատ, անսահման, առատ
Եզակի թիվ Հոգնակի թիվ
Ուղղ. ծով ծովեր(ը)
Սեռ. ծովի ծովերի
Տր. ծովի(ն) ծովերի(ն)
Հայց. ծով(ը) ծովեր(ը)
Բաց. ծովից ծովերից
Գործ. ծովով ծովերով
Ներգ. ծովում ծովերում

Աղբյուրներ[խմբագրել]

  • Հողմիկ Սարգսյան, Ռուզաննա Սարգսյան, Երկրաբանական տերմինների եռալեզու հանրագիտական բառարան, Երևան, «Զանգակ», 2014 — 672 էջ։
  • Լիլիթ Թութխալյան, Դիվանագիտական տերմինների և հապավումների բառարան (Տիգրան Մեծ), Երևան, 2004 — 56 էջ։
Wiki.png
Վիքիպեդիայում հոդված կա հետևյալ թեմայով՝ Ծով: