աղավնի

Վիքիբառարան-ից
Աղավնի

Դասական ուղղագրութեամբ՝ աղաւնի

Վանկեր՝ ա•ղավ•նի 

Ստուգաբանություն[խմբագրել]

Առաջացել է բնիկ հնդեվրոպական *aləbhniiā-` *albhõ` «սպիտակ» կամ թերևս *aləu-՝ «սպիտակ, փայլուն» արմատից։ Համեմատել հունարեն άλφος, άλωφος (Հեսիքիոսի բառարանում) «սպիտակ», լատիներեն albus` «սպիտակ», հին վերին գերմաներեն albiz՝ «կարապ» բառերի հետ։ Իմաստային զարգացման համար համեմատել լիտվերեն bal-añdis` «կարապ» (*«սպիտակ») բառի հետ։

Գոյական

  1. հավերի ցեղին պատկանող փոքր թռչուն ◆ Մին էլ էն է տեսնում՝ խոհանոցի լուսամուտից երկու ճերմակ աղավնի ներս ընկան: (Հովհաննես Թումանյան)
  2. (փխբ․) քաղցրաբարո մարդ, քնքուշ բնավորության տեր ◆ Իսկ Արմենիերը անմեղ աղավնի է: (Ակսել Բակունց)
  3. (փխբ․) ամուսնասեր, սիրով կենակցող
  4. (աստղգ․) հարավային համաստեղություններից մեկը
  5. (փխբ․) քնքուշ, սիրունիկ, աղավնյակ
  6. (բնստ․) մաքրության՝ անարատության ու ազնվության խորհրդանիշ

Հոմանիշներ[խմբագրել]

  1. աղունակ, աղունիկ, հավփալ (վայրի), աղավնյակ, աղավնաձագ, (բրբ․)՝ դոխ, դոկդոկ (ձագը)

Արտահայտություններ[խմբագրել]

  1. Նոյի (Նոյյան) աղավնի - ավետաբեր, բարի լուր բերող՝ հաղորդող (անձ, խոսք) ◆ Թաղ երգս... դառած Նոյյան աղավնի... թռնի երթա քո ծաղկումը աշխարհներին լուր տանի: (Հովհաննես Շիրազ)
  2. անմեղ աղավնի - անմեղ, ինչպես աղավնի
  3. խաղաղության աղավնի - խաղաղություն բերող թռչունի խորհրդանիշ, խաղաղության լուր բերող աղավնի ◆ Կարծես թե բեմ էր բարձրացել Խաղաղության աղավնին: (Նաիրի Զարյան)
Wiki.png
Վիքիպեդիայում հոդված կա հետևյալ թեմայով՝