անապատ

Վիքիբառարան-ից
Jump to navigation Jump to search

Հայերեն

Megaphone.svg Արտասանություն

ՄՀԱ: [ɑnɑˈpɑt]

Անապատ Սաուդյան Արաբիայում

վանկեր՝ ա•նա•պատ 

Ստուգաբանություն[խմբագրել]

Իրանական փոխառություն, պահլավերեն` anāpāt, պազենդերեն` anāwādān, պարսկերեն՝ نااُناد nā ābād, «անշեն անբնակ» իմաստով, որոնք պահլավերեն՝ āpātān, պազենդերեն՝ āwādān, պարսկերեն՝ ٱباد ābād, ٱبادان ābādān` «շեն, բնակյալ» բառերի հակառակ իմաստ ունեն: Ապատ արմատը հայերենում առանձին օգտագործվում է մի շարք հատուկ անուններում՝ Վաղարշապատ, Սարդարապատ և այլն:

Գոյական

  1. ընդարձակ չորային տարածություն՝ տեղումների աննշան քանակով, ջերմության շեշտակի փոփոխություններով և աղքատիկ բուսականությամբ ◆ Անապատը դեղին քղանցքըն է փռել։ (Ավետիք Իսահակյան)
  2. ամայի՝ ոչ շեն՝ անբնակ վայր ◆ Անապատ դառնալ։
  3. կործանված, ավերված, հողին հավասարեցված (բնակավայրի մասին)
  4. բովանդակազուրկ, դատարկ, անկենդան (բան)։ ◆ Այդ դու ես, հոգյակ, Որ ծագում ես լույս Այս խավարի մեջ անապատ կյանքիս։ Հովհաննես Հովհաննիսյան
  5. դատարկություն (հոգու) (փխբ․) ◆ Իրենց հոգու անապատից խուսափում են խուռներամ Հովհաննես Թումանյան
  6. անբնակ վայր՝ որտեղ ապրում էին ճգնավորները (հնց․) ◆ Միթե արդարև ավելի լավ չի մտնեք ժողովրդի մեջ, ծառայել նրա բարոյական ու մտավոր շահերին, քան թե ապարդյուն ճգնել անապատում։
  7. այդպիսի տեղում հաստատված վանք, մենաստան
  8. (երկրբ․) լանդշաֆտի (բնապատկերի) տեսակ, որը ձևավորվել է ցամաքային բույսերի զարգացման համար անբարենպաստ պայմաններում՝ խոնավության պակասության (չոր անապատներ), ջերմաստիճանի պակասության (սառը անապատներ)
Հոմանիշներ[խմբագրել]
  1. ավազուտ
  2. տափաստան, բացաստան (հզվդ․)
  3. միայնատուն, վանք
Արտահայտություններ[խմբագրել]
  1. անապատ դառնալ ― ամայանալ
  2. անապատ դարձնել ― ամայացնել

Ածական

  1. կործանված, ավերված, հողին հավասարեցված (բնակավայրի մասին)
  2. անբովանդակ, դատարկ, անիմաստ
  3. զուրկ, թափուր, դատարկ (հնց․) (գրք․)
Հոմանիշներ[խմբագրել]
  1. անբնակ, ամայի, անշեն, անմարդաբնակ

Աղբյուրներ[խմբագրել]

  • Հարությունյան Լ․ Վ․, Թանգամյան Տ․Վ, Զավարյան Է․ Լ․ և ուրիշներ, Բուսաբանական տերմինների ռուս-հայերեն բացատրական բառարան, Երևան, ««Հայբուսակ»», 2002 — 272 էջ։
  • Հողմիկ Սարգսյան, Ռուզաննա Սարգսյան, Երկրաբանական տերմինների եռալեզու հանրագիտական բառարան, Երևան, «Զանգակ», 2014 — 672 էջ։