հալածել

Վիքիբառարան-ից

Հայերեն

Դասական ուղղագրութեամբ՝ հալածել

Վանկեր՝ հա•լա•ծել 

Ստուգաբանություն[խմբագրել]

Թերևս բնիկ հնդեվրոպական՝ *pel- «քաշելով կամ հրելով շարժել, քշել» արմատից. հմմտ. լատիներեն pello «հրել, քշել», հունարեն πάλλω՝ «թափահարել»:

Բայ

  1. հետապնդել, մեկի հետևից ընկնել նրան քշելու կամ բռնելու համար ◆ Հայհոյելով , հարայ-հրոցով ընկնում են հետևից, հալածում, տանում, զգում անտառները: (Հովհաննես Թումանյան)
  2. փախուստի մատնել, հաղթելով հետամտել հեռու վանելու՝ քշելու համար ◆ Սմբատ Գունդստաբլը հալածում էր թշնամուն: ◆ Գարունն եկավ ու թևերը հովիտներում տարածեց, Հայաստանի խիստ ձմեռը լերանց ծայիերն հալածեսց: (Հովհաննես Թումանյան) ◆ Գուցէ մի նոր լույս հալածեսմութը: (Ավետիք Իսահակյան)
  3. նեղել, ճնշել, բռնությունների ենթարկել ◆ Ֆաշիստները հալածում էին հրեաներին:
  4. (փխբ․) քշել, տանել ◆ Բուքն էր հալածում ձյունը: ◆ Հալածում են ինձ անցած օրերը, ներկա ժամերը հանգիստ չեն տալի: (Հովհաննես Թումանյան)
  5. (փխբ․) վանել, դուրս մղել, քշելով ցրել՝ փարատել ◆ Ծագող արևը հալածում էր թանձր խավարը:
  6. (հնց․) հեռացնել, դուրս անել, վտարել մի տեղից ◆ Հալածում է այլազգին իմ բնիկ աշխարհեն: (Ռաֆայել Պատկանյան)
  7. (փխբ․) անհանգստացնել, հոգեպես կամ մտավորապես տանջել ◆ Դառն մտքերը հալածում էին նրան:
  8. (փխբ․) պայքարել մի բանի դեմ, թշնամի լինել մի բանի ◆ Նա հալածում է շահ ու բռնություն: ՀՎ

Հոմանիշներ[խմբագրել]

  1. հետապնդել, (գվռ․)՝ լարել, փանդանդել, հետևից ընկնել
  2. ճնշել, նեղել, տանջել, բռնանալ, օր չտալ, օր ու արև չտալ, հետն ընկնել
  3. տե՛ս հեռացնել
  4. տե՛ս քշել, տանել

Արտահայտություններ[խմբագրել]

Աղբյուրներ[խմբագրել]